Genel
Özdemir Antimuan Madeni, Tokat ilinin Turhal ilçesi sınırlarında, Hacılar–Elalmış Köyü mevkiinde yer alan Türkiye'nin köklü ve stratejik antimuan işletmelerinden biridir. Turhal ilçe merkezinin yaklaşık 4,5 km kuzeybatısında konumlanan işletme, sahip olduğu antimuan cevherleşmesi ve uzun yıllara dayanan madencilik geçmişiyle Türkiye madencilik sektöründe özel bir yere sahiptir.
Temelleri 1930'lu yıllarda atılan Özdemir Antimuan Madenleri A.Ş., Türkiye'nin ilk özel maden işletmelerinden biri olarak 1933 yılında verilen işletme imtiyazıyla kurulmuş, 1934 yılında faaliyete başlamıştır. Cumhuriyet'in erken dönem sanayileşme vizyonunun önemli temsilcilerinden biri olan işletme, günümüzde modern üretim altyapısı ve yüksek saflıkta antimuan bileşiklerinin üretimiyle faaliyetlerini sürdürmektedir.
Jeoloji
Özdemir Antimuan sahasında cevherleşme, kuvarslı zon içerisinde küçük, devamsız ve düzensiz kütleler ile damarlar halinde gözlenmektedir. Yan kayaç olarak karbonatlı kuvarsit ve fillit birimleri izlenmekte; antimonit cevherleşmesi ise kuvars zonu içerisinde yumrular, tabakalar ve ışınsal yapılar halinde gelişmektedir.
Üretim faaliyetleriyle eş zamanlı sürdürülen jeolojik takip ve rezerv geliştirme çalışmaları, yatağın ekonomik potansiyelinin daha etkin değerlendirilmesine katkı sağlamaktadır.
Sahada 2006 yılından bugüne kadar 770 adet karotlu sondaj gerçekleştirilmiş ve toplam 101.294 metre sondaj ilerlemesi kaydedilmiştir. Bu çalışmalar, cevherleşmenin sürekliliğinin araştırılması, üretim planlamasının güçlendirilmesi ve kaynak potansiyelinin geliştirilmesi açısından önemli bir veri tabanı oluşturmaktadır.
İşletme
İşletmemizde üretim faaliyetleri tarihsel olarak açık ocak ve yeraltı madenciliği yöntemlerinin birlikte uygulanmasıyla yürütülmüştür. Geçmiş dönemlerde sahadaki birçok bölgede yeraltı üretimi gerçekleştirilmiş olup günümüzdeki koşullarda açık ocak madenciliği de uygulanabilir hale gelmiştir. Üretim faaliyetleri, sahadaki cevher potansiyelinin güvenli, verimli ve planlı biçimde değerlendirilmesine yönelik olarak sürdürülmektedir.
Üretim
Açık ocak üretimiyle elde edilen tüvenan cevher, geçici stok alanlarından kamyonlarla zenginleştirme tesisine taşınmaktadır. Tesise beslenen cevher; kırma, eleme, öğütme, sınıflandırma, flotasyon, susuzlaştırma ve kurutma aşamalarından geçirilerek yüksek tenörlü antimuan konsantresine dönüştürülmektedir.
2007 yılından itibaren sahada düzenli tüvenan cevher üretimi gerçekleştirilmiş; üretim faaliyetleri, saha koşulları ve cevher karakteristiğine uygun şekilde planlanmıştır. 2016–2025 yılları arasında tesiste üretilen nitelikli konsantre miktarı toplam 8.907 ton olarak kaydedilmiştir.
Tesis
Özdemir Antimuan zenginleştirme tesisinde tüvenan cevher ilk olarak kırma-eleme ünitesinden geçirilmekte, ardından öğütme ve sınıflandırma aşamalarıyla flotasyona uygun tane boyutuna indirilmektedir. Flotasyon sürecinde değerli mineral olan stibnit, gang minerallerinden ayrıştırılarak yüksek kaliteli antimuan konsantresi elde edilmektedir.
Tesiste üretilen konsantre, pres filtrelerden ve kurutma ünitelerinden geçirilerek susuzlaştırılmaktadır. Nihai ürün minimum %69 Sb tenörüne sahip konsantre olarak paketlenmekte ve satışa hazır hale getirilmektedir.
Proses sonunda oluşan katı atıklar susuzlaştırılarak geçici depolama alanlarına, ardından Atık Depolama Tesisi'ne yönlendirilmektedir. Filtrasyon sonucu oluşan proses suları ise dinlendirme havuzlarında kontrol edilerek çevre mevzuatları çerçevesinde yönetilmektedir.